Tarım sektörünün yeni yıldan beklentileri


Adana Çiftçiler Birliği Lideri Keyifli Hakikat, güç bir yılı geride bırakıp, 2021’e girerken, geçtiğimiz yılda pandemi nedeniyle ehemmiyeti daha da artan tarım bölümünün beklentilerini 25 husus halinde lisana getirdi.

Lider Keyifli Yanlışsız, mevzuya ait açıklamasında, tarım dalının yaşadığı meseleler ve tahlil tekliflerini ilgili merciler ve kamuoyunun görüşlerine sunarken, tarımın olmazsa olmaz kesim özelliğine bir defa daha vurgu yaptı. Yanlışsız, “Pandemi sürecinde, sağlam besine daima ve spekülasyonlardan uzak, makul fiyatlarla ulaşımın sağlanması için ülkemizin başta stratejik tarım eserlerinde kendi kendine kâfi duruma gelebilme maksadı herkes tarafından benimsenmiştir” sözlerine yer verdi.

Türkiye’nin her devirde bir numaralı gündem unsuru olan enflasyonla uğraş kapsamında, besin enflasyonunu düşürmek için üretici fiyatları yerine üretim maliyetlerini düşürücü tedbirler alınması gerektiğini savunan Lider Keyifli Gerçek, pandemi sürecinde oluşturulan bilim konseyi gibisi bir heyetin da tarım dalı için oluşturulmasını önerdi.

Global ısınmanın tesiriyle iklim değişikliği ve tatlı su kaynaklarının azalma riskinin Türk tarımının önündeki en büyük ortak sorun olduğuna vurgu yapan Gerçek, “Su kaynaklarımızın yüzde 70’inin kullanıldığı tarım kesiminde geleceğimizin emaneti suyumuzu tasarruflu kullanmaya yönelik teşvikler yapılmalı. Her türlü tarım takviyesi, sübvansiyonlu kredi ve tarım yatırım teşviklerinde suyu hakikat tekniklerle ve tasarruflu kullanma ön şart haline getirilmeli, su ve güç tasarrufu sağlayacak yeraltı kapalı sistem basınçlı sulamaya geçilmeli” dedi.

Tarım istatistikleri

Tarım istatistiklerin ehemmiyetine dikkati çeken Yanlışsız, “Tarım ve Orman Bakanlığımız bünyesinde başlatılan eser masalarının çalışmalarını takdirle takip etmekle birlikte, gerçek tarım istatistiklerine ulaşmak için gelişmiş ülkelerin tarım data toplama metotları da incelenip, her türlü teknolojiyi devreye sokarak, Türk tarımında hakikat bilgilere ulaşmalıyız. Ölçemezsek denetim edemeyiz, denetim edemezsek yönetemeyiz” diye konuştu.

Eser deseninin oluşturulmasına ait olarak, Tarım ve Orman Bakanlığı ve ilgili bürokratların çiftçiyi temsil eden kuruluşlarla daha sık ve nizamlı bir ortaya gelmesi davetinde bulunan Gerçek, şunları kaydetti:

“Tarım dalında çalışan daima tarım emekçileri ve patronların ortasındaki çalışma ve toplumsal güvenlik koşullarının düzenlendiği Tarım İş Kanunu, günümüz kurallarına nazaran yine tartışılarak hazırlanmalı ve hayata geçirilmelidir.

Meclis’te 2020 yılında kabul edilen yeni taklit ve tağşişle gayret yasası, çiftçimizin ürettiği eserleri besin bildirisine uygun olarak üreterek mamul hale getiren dürüst sanayicimizin ve çiftçilerimizin hakkını ve emeğini koruyan, besin bölümünde üretilen mamul eserlerde haksız rekabetin önüne geçecek ve halk sıhhatini da koruyacak değerli bir yasal düzenlemedir. Fakat bu yasanın tarım vilayet teşkilatları ve hatta belediyelerimiz tarafından tesirli ve adil olarak uygulanması ve sonuçlarının da Tarım ve Orman Bakanlığımız tarafından aylık olarak kamuoyu ile paylaşılmasını bekliyoruz.”

Tarım desteklemeleri

Tarım dayanaklarına ait, tarımın içinden gelen çiftçiler ve temsilcileriyle görüşülerek tesir tahlillerinin yapılmasını isteyen Gerçek, bu mevzudaki öteki beklentilerini şöyle lisana getirdi:

“Rekolteye, üretim maliyetine, etraf ve insan sıhhatine, eserin pazarlama gücüne ve çiftçi refahına katkıları detaylarıyla tek tek ele alınarak, sadeleştirilmeli, gereksiz ve etkisiz olanlar kaldırılmalı, mevcut destekleme bütçesi daha tesirli kullanılmalı. Tarım dayanakları yılın başında açıklanarak ekim planlamasıyla ülkenin muhtaçlığı olan eserlerin ekimi teşvik edilmeli ve bir sonraki eser tohum tarlaya düşmeden, çiftçinin üretim maliyetleri için nakit muhtaçlığının en çok olduğu vakitte ödenmelidir. Tarım dayanaklarından kesilen yüzde 2 ile 4 oranındaki stopaj vergisi Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığımızın yapacağı görüşme ile kaldırılmalı ve desteklemeler çiftçilerimizin hesabına kesintisiz olarak ve bankanın açık olduğu hafta içi günlerde yatırılmalıdır.”

Adana Çiftçiler Birliği Lideri Hakikat, tarım kredilerine ait beklentilerini lisana getirirken, “Bu kredilerin daha da yaygınlaşarak belirlenen tarım siyaset ve yönlendirmelerin uygulamasında daha faal kullanılması tarımın geleceği için faydalı olacaktır. Bilhassa küçük çiftçimizin borç yapılandırma gereksinimi artmıştır. Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerinde takibe düşen borçların faizlerinin hazine tarafından ödenip, anaparanın 5 yıl vadeye bölünerek tahsil edilmesi, yalnızca ekonomik değil, köyde yaşayan ve kefaletle kredi kullanan küçük çiftçimiz için toplumsal bir gereklilik haline gelmiştir.

Tarım kredilerdeki geri dönüşlerde kamu ve özel bankalarda yaşanan dertler göz önüne alınarak, üretimin devamı için ödeme zahmeti çeken çiftçimize, kredinin açıldığı faiz oranıyla yapılandırma imkanı getirilmeli, yeni açılacak tarım işletme kredilerinde BDDK’nın alacağı kararla, 6 ayda bir faiz ödenmesi kuralıyla kapatma vadesi 24 aya çıkarılmalıdır” görüşüne yer verdi.

Kredi teminatı

Gerçek, hayvancılık yapan çiftçilerin kredi teminatı olarak hayvan varlığını göstermesi BDDK tarafından da kabul görmesine karşın, kamu ve özel bankalarımız bu uygulamadan kaçındığını, bunun da tahlil bekleyen sıkıntılar ortasında bulunduğunu vurgulayarak, şöyle devam etti:

“Bunun yanı sıra Kooperatifçiliğin gelişmesi için Tarım Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı ilgili sivil toplum kuruluşlarının da görüşünü alarak, ortak bir çalışmayla tarım kooperatiflerin kuruluş ve idareleriyle ilgili kanunu tekrar düzenlemeli ve yöneticilerine kesinlikle tüm şahsi varlıklarıyla sorumluluk getirilmelidir.

Tarım Kredi Kooperatiflerinin idare tertibi, kooperatif, bölge birliği, hizmet ofisleri, depoları ve iştirakleriyle yine yapılandırılarak işletme maliyetlerini düşürecek önlemler alınmalı ve ortaklarına piyasa fiyatlarının altında girdi sağlamalı ve üretilen eserlere katma bedel yaratılmalıdır. Kooperatifçiliğin temel emeli budur.”

TMO’dan beklentiler

Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO), piyasa düzenleyici misyonu nedeniyle çiftçinin destekçisi, endüstrici ve tüketicinin ise garantisi olduğuna dikkati çeken Yanlışsız, “TMO değişen piyasa kaideleri ve enflasyona nazaran açıkladığı müdahale alım fiyatını aylık olarak güncellemelidir. Aksi halde bu yıl olduğu üzere açıklanan buğday ve mısır fiyatı piyasanın altında kaldığından, gerekli alımı yapamayarak ithal etme durumunda kalabilmektedir. TMO, alım fiyatlarıyla birlikte aylık satış fiyatlarını da açıklamalı, endüstricinin önünü görerek piyasaya girmesini sağlamalıdır” dedi.

Hakikat, tarım eserleri ihracatı için yeni pazarların kıymetine dikkati çekerek, “Cumhuriyetimizin 100. Yılında tarım eser ihracatındaki gayelere ulaşmak için İhraç ettiğimiz tarım eserlerimizde tek pazara bağlılığı önlemek, yeni ve varlıklı pazar arayışına girmek, ihracatın artarak daima olması ve ürettiğimiz esere katma kıymet yaratılması kıymetli bir konudur. Bu mevzuda ihracatçılarımızın yeni pazarlara girmesinin önünü açacak ülkelerle alım protokolleri imzalanması, uzak uzaklıklar için gerekirse havayolu taşımasını da devreye sokarak navlun dayanağı verilmesi ihracatçımızın yeni pazarlarda rekabet gücünü arttıracaktır” görüşüne yer verdi.

Yaş meyve üretiminde çok yıllık eserlerin ekimi ve dikimi konusunda planlama eksikliğinin uzun vadede arz fazlalığına ve dolayısı ile kıymetsiz ve hatta ziyanına üretime neden olduğuna dikkati çekerek, bu bahiste envanter çalışması yapılarak, fazla ekimi olan ve yurt dışında rekabet bahtı olmayan eserlere destekleme kesilerek gereksiz yatırımın önüne geçilmesini önerdi.

Çiğ süt fiyatları

Gerçek, 2020’de tarımın gündemindeki en kıymetli sorun olan çiğ fiyatları konusundaki beklentilerini ise şöyle lisana getirdi:

“Çiğ süt fiyatlarının, açıklanan maliyetler dikkate alınmadan Besin Komitesince belirlenip, Ulusal Süt Kuruluna açıklatılması, kurulun vasfını yitirmiş olduğu manasındadır. Hür iktisat kaideleriyle uyumsuz olan bu duruma açıklık getirilmeli, fiyat açıklanıyorsa Et Süt Kurumu tarafından açıklanan fiyatla çiğ süt alınarak süt tozu haline getirilmeli, fazlası ihraç edilerek piyasa düzenlenmelidir. Çiğ süt maliyeti hesaplanırken, dünyada kabul görmüş süt yem paritesine nazaran, dörder aylık periyotlarda en çok kullanılan yem hammaddelerinin borsa fiyatlarının baz alındığı bir formül üzerinde anlaşarak çiğ süt fiyatı belirleme bir sisteme bağlanmalı, toplama ve soğutma bedelleri ise yüzdesel olarak bu fiyata ek edilmelidir. Çiğ süt destekleme prim ölçülerinin belirlenerek aylık ödeme yapılacağının açıklanması üretici açısından olumlu bir gelişmedir.

Süt Hayvancılığı ile uğraşan çiftçilerimizin üye oldukları birlik ve kooperatiflerin sayıca çok ve dağınık yapıda olması, dala ziyan vermektedir. Damızlık sığır yetiştiren ve süt üreten bir çiftçinin üye olması gereken birlik tek bir çatı altında toplanarak tek seslilik sağlanmalı, birbirlerine adeta rakip hale gelen gereksiz birlik ve kooperatifler kapatılmalıdır.”

Elektrik maliyeti

Hakikat, tarım maksatlı kullanılan elektrik ünite fiyat tarifesinin, dağıtım şirketlerinin özelleşmesi ile öteki tarifelerden farksız hatta daha kıymetli hale geldiğini belirterek, tarım ve hayvancılıkla ilgili elektrik faturalarının Ziraat Bankasında otomatik ödemeye alınması kuralıyla hazine dayanaklı sıfır faizli kredi ile aylık ödenerek, çiftçilerden yıl sonunda tahsil edilmesini önerdi.

Lider Memnun Yanlışsız, iklim değişikliğinin tarımın geleceği üzerindeki en büyük risk olduğuna vurgu yaparak, “Bu riskle uğraş ederken don üzere çiftçimize değerli ziyanlar veren tabiat olaylarına karşı korunma gayeli ülkemizde de üretimi başlayan dona karşı rüzgar pervanelerindeki yüzde 18 olan KDV oranlarının yüzde 8’e düşürülmesi bu makinaların alımında finansman maliyetini düşürecek ve yaygın kullanımına takviye olacaktır” dedi.

Yanlışsız, açıklamasının son kısmında, tarımın ehemmiyetine bir kere daha vurgu yaparak, kelamlarını şöyle tamamladı:

“Dünyada hücresel, dijital, dikey ve hassas tarım üzere mevzularla geleceğin tarımı tartışılıp, çevreyi koruyan, sağlıklı ve yüksek verimli tarım üretim modelleri dizayn edilmeye çalışılırken, ülkemizde yüzde 17 olan tarım nüfusumuzun ulusal gelirden aldığı yüzde 7 hisseyle çiftçimizin ayakta kalması ve geçim kaygısına deva bulmayı konuşuyoruz. Ülkemizin yüksek tarım potansiyeli ve lojistik avantajlarıyla, Ortadoğu, Kafkaslar, Balkanlar ve hatta Uzakdoğu’nun tarım üretim merkezi haline gelmesi hayal değildir. Muhtaçlığımız olan stratejik eserleri, dışarıya bağımlı olmadan, toprak, su ve iklim şartlarımıza nazaran en verimli halde üretmek için tarım politikalarımızı ve üretim önceliklerimizi, uzun vadeli, siyaset üzeri düşünerek belirlemeliyiz. Tarım kesitinin kronikleşen sıkıntılarına, güçlü bir siyasal iradeyle, radikal ve kalıcı tahliller getirilmeli, tarımda birebir sıkıntıları konuşma kısır döngüsünden kurtulup, bizler de ülkemizde geleceğin tarımını dizayn etmeliyiz.”

YORUMLAR