Çocuklarda akran zorbalığı, kalıcı tahribata neden olacak travmatik bir durum


Radikal Eğitim Kurumlarının veli bilgilendirme programı kapsamında “Akran zorbalığı ve ebeveyn tutumları” konusunda bilgiler veren Bornova Yerleşkesi Ortaokul Müdür Yardımcısı ve Rehberlik Uzmanı Görkem Şener, akran zorbalığının kısa vadede her iki taraf için de yıkıcı tesirler oluşturan fakat uzun vadede kişilik seviyelerinde kalıcı tahribata neden olacak travmatik bir durum olduğuna dikkat çekerek, velilere değerli ihtarlarda bulundu.

İnsanların sağlıklı, keyifli bireyler haline gelmelerinde toplumsal etkileşimin kıymetine işaret eden Şener, “Çocuk birinci doğduğu andan itibaren ailesi ile irtibat halindedir. Okul çağına geldiğinde çocuk bağa girdiği çevreyi de genişletmiş olur. Çocukluğumuzu düşündüğümüzde birçoğumuzun hiç unutamadığı çocukluk anıları ortasında akranlarımızdan birinin ya da birkaçının fizikî yahut duygusal olarak bizi örselemesi yer alır. Kimilerimiz da zihninde ise başkalarının canını nasıl acıttığı ile ilgili sönük kareler hatırlıyor olabilir. Ebeveyn olduğumuzda bizim yaşadığımız benzeri olayları çocuklarımızın da yaşadığına şahit oluruz. Zorbalık; güç eşitliğinin olmadığı, süreklilik gösteren, ziyan verici ve rahatsız edici saldırgan davranışları tanımlamak üzere kullanılır. Akran zorbalığı ise bir ya da birkaç çocuğun zayıf olarak algıladıkları akranlarından birine, ziyan vermek maksadı ile sistematik olarak uyguladıkları sözel, fizikî yahut toplumsal saldırganlıktır. Zorbalık fizikî olduğu üzere (vurma, tükürme, saç çekme eşyalara, ziyan verme vb.) hakaret etme, lakap takma, dedikodu yapma biçiminde sözel de olabilir.” dedi.

Çocuklar neden akranlarına zorbalık yapar?

Zorbalığın sebeplerinin şahıslara ve olaylara nazaran değişebildiğini belirten Şener, şöyle devam etti: “Bir kümede tanınan kalabilmek için birtakım çocuklar zorbalık davranışlarını sürdürebilirler. Çocuk meskende zorbalığa şahit olmuş ve zorbalığa boyun eğildiğini gördüğünde, zorbalığın istediğini yaptırmak için bir yol olduğu iletisini almış olabilir. Örneğin, konutta babası kendisine fizikî şiddet uygulamıyor lakin annesine uyguluyordur. Annesinin babasından çekindiğini gören çocuk, babasının güçlü durumunu örnek alabilir. Genel itibariyle zorba çocuklar sevilmediğini düşünen, kıymetsiz hisseden ve güçlü hissetmek için zayıfların acısından beslenen, yardıma gereksinimi olan çocuklardır.

Zorba çocuklar kurban seçmekte maharetlidir. Kendileri ile uğraş edemeyecek çocukları amaç alırlar. Mağdur çocuklar; fıtraten daha yumuşak başlı, fazla önder ruhlu olmayan çocuklardır. Özünde hassas olan mağdur çocuklar ; zorbalığa uğradıklarında özgüvenlerinde düşüş, dert seviyelerinde artış yaşarlar. Kendilerini bedelsiz, sevilmeyen olarak görebilirler. Bu olayda dikkat çekmeyen şahitler vardır. Şahitler bir sonraki kurban olmamak için zorbaya “Dur”! diyecek teşebbüste bulunmazlar. Akran zorbalığı kısa vadede her iki taraf için de yıkıcı tesirler oluşturan fakat uzun vadede kişilik seviyelerinde kalıcı tahribata neden olacak travmatik bir durumdur.”

Ebeveyn olarak neler yapılmalı?

Ebeveynlere ikazlarda bulunan Radikal Eğitim Kurumları Rehberlik Uzmanı Görkem Şener, “Çocuğunuzun diğerlerine lakap takmasına yahut alay etmesine mutlaka müsaade vermeyin, bu hususta sıkı bir duruş sergileyin. Şiddet konusunda çocuğunuzla açık açık konuşun. Neyin şiddet olduğunu yahut neyin olmadığını tartışın. Çocuklarınızın kimlerle birlikte olduğunu, nerelere gittiğini, ne cins etkinliklere katıldığını bilmek sizin en doğal hakkınız; meskeninize düzenlemeler getirerek konutunuzu çocuğunuz ve arkadaşları için cazip hale getirerek, ileride sorun olabilecek davranışlar için ipucu oluşturabilirsiniz. Son olarak şayet çocuğunuzun zorbalık yaptığını yahut zorbalığa maruz kaldığını düşünüyorsanız kesinlikle okulunuz rehberlik servisinden yardım isteyin.” diye konuştu.

YORUMLAR