Türkiye’de ilk: Kritik Altyapılar Merkezinde siber saldırılara karşı ürünler geliştiriliyor

Türkiye’de birinci olma özelliği taşıyan ve Sakarya Üniversitesinde faaliyet gösteren Kritik Altyapılar Ulusal Test Yatağı Merkezinde, elektrik ve su idaresi alanlarına karşı yapılabilecek siber ataklara karşı dayanıklılık artırarak tahlil teknikleri oluşturuluyor. Altyapılar Ulusal Test Yatağı Merkezi Koordinatörü Prof. Dr. İbrahim Özçelik, “Siber savunma tahlilleri geliştirebilmek ve bu sistemleri kritik altyapıları yöneten ya da siber savunmasını gerçekleştiren şahısların, muhakkak farkındalıkları oluşturabilmesi için merkezi kurduk” dedi.

Teknoloji çağı ile birlikte günümüzde siber taarruzlar da arttı. Ukrayna’da 2015 yılında yapılan ‘BlackEnergy’ taarruzunda yaklaşık 300 bin kişinin 6 saat elektriksiz kalması ise bu taarruzlara karşı savunma formüllerinin ehemmiyetini daha fazla ortaya çıkardı. Toplum yahut devlet tertibinin bozulmasına sebep olabilecek kritik altyapıların siber savunmasına karşılık dayanıklılığın artırılması hedeflenerek kurulan ve Türkiye’de birinci olma özelliğini taşıyan Kritik Altyapılar Ulusal Test Yatağı Merkezi Sakarya Üniversitesinde (SAÜ) faaliyet gösteriyor.

Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığının öncülüğünde, Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret A.Ş. (STM) ana yükleniciliğinde Sakarya Üniversitesi ile birlikte, geçtiğimiz yıl imzaları atılan ‘Kritik Altyapılar Ulusal Test Yatağı Merkezi’, Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Dr. Ömer Fatih Sayan’ın da katıldığı merasimle 2 Ocak 2021 tarihinde açıldı. Elektrik dağıtımı, su idaresi, elektronik haberleşme, kritik kamu hizmetleri ve finans üzere alanlarda düzenlenebilecek siber taarruzlarda Türkiye’nin kritik altyapılarının güvenliğini sağlayacak olan merkezde siber savunma tahlilleri geliştiriliyor.

Kritik altyapıların, ulusal güvenliğin vazgeçilmez bir modülü olduğunu tabir eden Kritik Altyapılar Ulusal Test Yatağı Merkezi Koordinatörü ve Bilişim Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. İbrahim Özçelik, yerli ve ulusal eserler geliştirerek siber hücum savunma bölümüne katma bedel oluşturmayı hedeflediklerini söyledi.

Kritik altyapılar, ulusal güvenliğin vazgeçilmez bir parçası

Milletlerarası arenada kritik altyapıların nasıl tanımlandığını ve hangi dalların kritik altyapılar olarak belirlendiği hakkında bilgiler veren Prof. Dr. İbrahim Özçelik, “Kritik altyapılar; toplum ve devlet tertibinin bozulmasına neden olan, can ve mal kaybına neden olabilecek altyapılara deniyor. Güç bölümü içerisinde elektrik gücü, petrol, doğalgaz, su idaresi, ulaştırma, telekomünikasyon, bankacılık ve finans, kritik kamu hizmetleri üzere alanlar ülkemizde şuanda Siber Güvenlik Heyeti tarafından, kritik altyapılar olarak tanımlanmış durumda. Kritik altyapılar, ulusal güvenliğin vazgeçilmez bir modülü. Şayet rastgele bir kritik altyapıya siber akın olduğunda elektriğimiz gidebilir, su arıtma sistemlerine bir atak gerçekleşirse zehirlenme kelam konusu olabilir. Şayet elektrik gücü giderse biz ulaştırmayı besleyemeyebiliriz ve dolayısı ile örnek olarak metrolarımız çalışmayabilir. Bu manada haberleşme sistemi büsbütün çökebilir zira elektrik gücü hepsini besliyor” dedi.

Merkez 14 aylık bir müddet içerisinde kuruldu

Türkiye’de birinci olma özelliği taşıyan merkezin 14 aylık mühlet zarfından kurulduğunu belirten Özçelik, “Geçmişte bu manada 2010 yılında İran’ın nükleer santrallerine yapılmış olan ‘Stuxnet’ saldırısı aslında bu kritik altyapılara yapılan atakların bir miladı olarak kabul ediliyor ve çok değerli bir hücum. Gerisinden birçok kritik altyapılara yapılmış olan ataklar kelam konusu ve her birisinde de ya toplum tertibinin ya da devlet sisteminin bozulmasına neden olan sonuçlar kelam konusu. Ukrayna’da 2015 yılında yapılmış olan ‘BlackEnergy’ taarruzunda yaklaşık 300 bin kişinin 6 saat elektriksiz kalmasına neden olan bir hücum. Dolayısı ile bu alanda siber savunma tahlilleri geliştirebilmek ve bu sistemleri kritik altyapıları yöneten ya da siber savunmasını gerçekleştiren bireylerin, belirli farkındalıkları oluşturabilmesi için Türkiye’de biz bu birinci olan Kritik Altyapılar Ulusal Test Yatağını kurmayı hedefledik. Milletlerarası arenada örnekleri var olan bir proje, ancak Türkiye’de daha evvel bu türlü bir merkez hiçbir üniversite tarafından kurulmamış. Sakarya Üniversitesi, Savunma Sanayi Başkanlığının himayesinde STM firması ile işbirliği yaparak yaklaşık 14 aylık bir müddet içerisinde elektrik gücü kritik altyapısı su idaresi kritik altyapısı ile alakalı bu test yatağı merkezini kurdu” diye konuştu.

Muhtemel siber ataklara karşı yerli ve ulusal eserler geliştirmek istiyoruz

Ulusal test yatağı merkezinde yapılan çalışmalara değinen Özçelik, “Biz bu sistemleri savunmak istediğimizde siber güvenlik tahlilleri kullanmamız ve bu altyapılara siber güvenlik eklememiz gerekiyor. Ülkemizde siber savunma noktasında yerli ve ulusal eserleri üretebilmek için bu test yatağı merkezimizi kullanarak ve kullandırarak bizde bu cins muhtemel siber hücumlara karşı eserler geliştirmek istiyoruz. Kritik altyapıların siber savunmasına karşılık dayanıklılığını artırmak hedefi ile her türlü çalışmanın altyapısı burada gerçekleştirilecek, biz bu mevzuda katma kıymet üretmeye çalışıyoruz. Yani aslında dayanıklılık diye tanımladığımız rastgele bir tehdit aktörünün; yani bir hackerin, devlet takviyeli ardında bulunan kümenin bir siber hücum yapmak istediklerinde, sistemi ele geçirilme olan müddetini artırma ve bu mevzuda onların izlerini bulabilme noktasında aslında biz katma paha üretmeye çalışıyoruz” biçiminde konuştu.

Projede 5 akademisyen, 3 lisans öğrencisi çalıştı

Sakarya Üniversitesinin 2014 yılında siber güvenlik alanını tematik alan olarak belirlediğini ve bu alanda üniversitenin kendi öz kaynakları ile siber güvenlik eğitim, araştırma ve uygulama laboratuvarı kurduğunu kelamlarına ekleyen Özçelik, “2014 yılından itibaren atılmış olan tohumlar hem siber güvenlik alanında hem de kritik altyapıların güvenliği alanında bir birikim oluşturmuştur. Bu manada muhtaçlık olan uzman kaynağını yetiştirme noktasında elimizi taşın altına koyarak şuana kadar başarılı bir biçimde yürütmeye çalıştık. Kritik altyapılar projesini gerçekleştirirken projede 5 akademisyen, 3 lisans öğrencisi çalıştı” tabirlerini kullandı.

YORUMLAR