TEI-TJ300 Turbojet motoru rekor kırdı

Türk mühendisleri tarafından büsbütün yerli ve ulusal imkanlarla tasarlanan Türkiye’nin birinci Orta Menzilli Füze Motoru TEI-TJ300, dünya rekoru kırdı. TÜBİTAK Teknoloji ve Yenilik Takviye Programları Başkanlığı (TEYDEB) Projesi kapsamında geliştirilen turbojet motor, 240 mm çap ile 1342 N itki kuvvetine ulaştı. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank, toplumsal medya hesabından TEI-TJ300 motorunun rekor kıran test görüntüsünü paylaştı.

Türkiye, bir yandan açık yahut örtülü ambargolarla çaba ederken öteki yandan da öz kaynaklarını ve yetişmiş insan gücünü kullanarak yerli ve ulusal tahliller geliştiriyor. Yürütülen bu çalışmalardan biri de Türkiye’nin birinci Orta Menzilli Füze Motoru olan TEI-TJ300.

Rekor itki seviyesi

2017 yılında TÜBİTAK, TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş. (TEI) ve Roketsan iş birliği ile geliştirilmeye başlayan TEI-TJ300 turbojet motoru projesinde, hedeflenen performansın çok ötesinde sonuçlar ortaya çıktı. 230-250 mm sınıfındaki başka rakip motorların en uygunu 250 mm çap ile en fazla 1250 N düzeyinde itki üretirken TEI-TJ300 motoru, 240 mm çap ile 1342 N itki kuvvetine ulaşarak bu sınıfta bir dünya rekoru kırdı.

Varank prototipi çalıştırmıştı

Türk mühendisleri tarafından büsbütün yerli ve ulusal olarak tasarlanan TEI-TJ300 Turbojet motorunun birinci prototip çalıştırma merasimi, Bakan Varank’ın iştirakiyle Haziran 2020’de gerçekleştirilmişti. Varank, artık de TEI-TJ300’ün kırdığı rekoru toplumsal medya hesabından paylaştı. Paylaşımda, TEI-TJ300’ün rekor kıran testinin görüntüsü da yer aldı.

Ulusal olarak tasarlandı

TEI-TJ300 Hava Solumalı Jet Motoru Projesi, Eylül 2017’de TÜBİTAK dayanağı ile TEI ve Roketsan ortasında imzalanan protokol ile başladı. Büsbütün ulusal olarak tasarlanıp geliştirilen ve imal edilen turbojet motorun birinci prototip testi 2020 yılında başarılı bir halde gerçekleştirildi.

Yüksek süratlerde çalışabiliyor

Füze sistemlerine uyarlanılabilmesi için 240 mm kısıtlı çapta, sınıfında bu itki gücünü üretebilen dünyadaki birinci motor olan TEI-TJ300, 5000 ft irtifada ses suratının yüzde 90’ına varan yüksek süratlerde çalışabiliyor.

Rüzgar tesiriyle başlama

TEI-TJ300 motoru, rastgele bir başlatıcı sisteme (marş motoru) gereksinim olmadan rüzgar tesiri (windmilling) ile başlayabilme özelliğine sahip. Bu özellik, platformun hem hava, hem deniz, hem de kara savunma sistemlerine uygulanmasını mümkün kılıyor.

TEI-TJ300 turbojet motorunun geliştirme ve kalifikasyon testlerinin tamamlanmasının akabinde seri üretim süreci başlayacak.

YORUMLAR