Süveyş Kanalına alternatif en uygun taşıma rotası “Orta Koridor”

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Adil Karaismailoğlu, “Evergreen” gemisinin karaya oturması sonrasında ticaretin durma noktasına geldiği Süveyş Kanalı ile ilgili olarak, “Süveyş kanalı üzerinden gerçekleştirilen Uzakdoğu-Avrupa nakliyatına doğu-batı ekseninde alternatif olabilecek en uygun rota, ülkemizden başlayan, Kafkaslar bölgesine, buradan da Hazar Denizi’ni aşarak Türkmenistan ve Kazakistan’ı takiben Orta Asya ve Çin’e ulaşan Hazar Geçişli ‘Orta Koridor’dur” dedi.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Adil Karaismailoğlu, “Evergreen” gemisinin karaya oturması sonrasında ticaretin durma noktasına geldiği Süveyş kanalındaki son durum ile ilgili açıklamalarda bulundu.

Bakan Karaismailoğlu, 23 Mart Salı sabahı Panama bandıralı Evergreen isimli geminin, Çin’den Hollanda’nın Rotterdam Limanı’na giderken şiddetli rüzgar ve kanalın bank tesiri nedeniyle karaya oturarak dünyanın en işlek ticaret yollarından biri olan Süveyş kanalının kapanmasına neden olduğunu hatırlatarak, “Evergreen, dünyanın üretim merkezi Çin’de fabrikaların kapandığı Çin Yeni Yılı’nın akabinde ticaretin toparlanmaya başladığı, işletmelerin koronavirüs kısıtlamalarının gelecek aylarda hafifletileceği umuduyla stoklarını yenilemeye çalıştığı ağır bir devirde karaya oturmuştur” sözlerini kullandı.

“Gemiden konteynerleri tahliye edecek kapasiteye sahip bir yüzer vinç bölgede bulunmamaktadır.”

Gemiyi kurtarma çalışmalarının hala sürdüğünü, yaklaşık 20 bin ton kumun geminin saplandığı bölgeden çıkarıldığını, geminin kıç tarafında 30 dereceye yakın oynama sağlanması ve dümenin hareket ettirilmesine karşın geminin kurtarılamadığını hatırlatan Bakan Karaismailoğlu, “Kurtarma takımları bölgedeki gelgit vakitlerini yakından takip etmekte ve kurtarma çalışmalarını bilhassa yüksek su saatlerinde gerçekleştirmektedir. Bugün kurtarma operasyonun muvaffakiyete ulaşmaması halinde, gemideki konteynerlerin yerinin değiştirilmesi planlanmakla birlikte gemiden konteynerleri tahliye edecek kapasiteye sahip bir yüzer vinç bölgede bulunmamaktadır” bilgisini aktardı.

Ortadoğu’ya gelip giden petrol tankerleri için de kıymetli bir rota olan Süveyş kanalının, Kızıldeniz ve Akdeniz ortasında yer aldığını, ayrıyeten Asya ile Avrupa ortasındaki en kısa yol olduğunu kaydeden Karaismailoğlu, “Üretilen milyonlarca ton mal, Çin ve Güney Asya’dan kanal yoluyla Avrupa’ya taşınmaktadır. Yıllık ortalama 19 bin geminin kullandığı kanaldan yıllık 1.2 milyar ton yük taşınmaktadır. Bu sayı dünya ticaretinin yüzde 8’ine tekabül etmektedir. Global denizcilikte gemilerin istatistiklerini tutan Lloyd’s List şirketine nazaran, kanalı her iki tarafta tıkayan 400 metre uzunluğundaki dev geminin günlük iddiası 9.6 milyar dolar ziyana yol açtığı tabir edilmektedir. Bu ölçü, kanalda batı istikametindeki trafiğin günde 5.1 milyar dolar, doğu istikametindeki trafiğin ise yaklaşık 4.5 milyar dolar pahasında olması üzerinden hesaplanmıştır” açıklamasında bulundu.

“Kazadan ötürü, 28 Mart 2021 tarihi ile toplam 340 gemi kanal geçişi yapmak için beklemektedir.”

Kazadan ötürü, 28 Mart 2021 tarihi prestiji ile güney girişinde 137 gemi, kuzey girişinde 160 ve Büyük Acı Gölde 43 gemi olmak üzere toplam 340 geminin kanal geçişi yapmak için beklediğini kaydeden Bakan Karaismailoğlu, “Bunlardan 80’i dökme yük, 28’i kimyasal tanker, 85’i konteyner, 32’si ham petrol, 22’si LNG ve LPG, 29’u genel kargo ve 64’i öteki cins gemi. Kanaldan geçmek için bekleyen gemi sayısı her geçen saat artmakta olup geçiş için bekleyen gemilerin daha fazla beklemeden rotalarını Afrika’nın güneyine Ümit Burnuna çevirmektedirler” tabirlerini kaydetti.

Çin’den Avrupa’ya uzanan 3 büyük ticaret yolu göz önüne alındığında bir konteynerin, Türkiye üzerinden 7 bin kilometre yol alarak 10-15 günde, Rusya Kuzey Ticaret yolu üzerinden 10 bin kilometre ara kat ederek 15-20 günde, Süveyş üzerinden 20 bin kilometre seyrederek 45-60 günde Avrupa’ya ulaştığının altını çizen Karaismailoğlu, şöyle devam etti:

“Dünya ticaretinde vakit kavramının değeri düşünüldüğünde ülkemiz pozisyonu itibariyle avantajlı bir durumda bulunmaktadır. Bu kaza sonucu kritik mal ve ekipmanlar ilgili ülkelere ulaştırılamamış, petrol fiyatları Çarşamba gününden itibaren yükselişe geçmiş ve beraberinde de başka problemleri doğurmuştur. Geçen yıl deniz yoluyla taşınan günlük 39,2 milyon varil ham petrolün 1,74 milyonu Süveyş Kanalı’ndan geçmiştir. Ham petrol ve akaryakıtlar, Süveyş Kanalı’nda her iki istikamette de taşınmaktadır. Kaza sebebiyle tanker gemilerinin navlun fiyatlarının ikiye katlandığı görülmektedir. Kaza tarihi itibariyle hala 100’den fazla tanker tipi gemi her iki uçta beklemektedir. Süveyş Kanalı, global sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinde de yüzde 8’lik hisseye sahiptir. Nisanın birinci haftasında Avrupa’daki LNG terminallerine varması planlanan, şu anda Süveyş’den Akdeniz’e geçmeyi bekleyen 3 dolu LNG gemisi bulunmaktadır.”

“Alternatif olabilecek en uygun rota, ülkemizden başlayan ve Çin’e ulaşan Hazar Geçişli ‘Orta Koridor’dur”

Son yaşanan olayların ticaret rotalarında alternatifler oluşturulmasının değerini bir kere daha ortaya çıkardığını vurgulayan Bakan Karaismailoğlu, “Bu kapsamda, Süveyş kanalı üzerinden gerçekleştirilen Uzakdoğu-Avrupa nakliyeciliğine doğu-batı ekseninde alternatif olabilecek en uygun rota, ülkemizden başlayan, Kafkaslar bölgesine, buradan da Hazar Denizi’ni aşarak Türkmenistan ve Kazakistan’ı takiben Orta Asya ve Çin’e ulaşan Hazar Geçişli ‘Orta Koridor’dur. Süveyş krizi ile birlikte tarihi İpek Yolu’nun yani günümüzde ‘Bir Nesil Bir Yol’ projesinin maliyet ve vakit açısından en inançlı rota olduğunu öngörmekteyiz. Türkiye bu projede ‘Orta Koridor’ olarak isimlendirilen güzergahta yer almakta. Bu husustaki kararlılığımızı geçen yıl Çin’e gönderilen birinci ihracat trenimizin iki kıta, iki deniz ve beş ülke geçerek 10 günde varış noktasına ulaşmasıyla göstermiş bulunmaktayız. Orta Koridor, bir öteki koridor olan Kuzey Koridoruna oranla daha süratli ve daha ekonomik, 2 bin kilometre daha kısa, iklim şartları bakımından da daha elverişli olup, deniz yoluna kıyasla ulaşım mühletini yaklaşık 15 gün kısaltmaktadır. Orta Koridor ayrıyeten, ülkemizin liman kontakları sayesinde Asya’daki yük trafiğinin Ortadoğu, Kuzey Afrika ve Akdeniz bölgesine ulaşması için kıymetli fırsatlar sunmaktadır. Ülkemizdeki lojistik altyapılarına bu kapsamda önemli yatırımlar yapılmış olup yatırımlarımız hala devam etmektedir” değerlendirmesinde bulundu.

“Orta koridorun, Süveyş kanalının kapanması ile ehemmiyeti ve bedeli bir defa daha anlaşıldı”

Orta Koridor rotasının aktif kullanıldığı takdirde hala yıllık 600 milyar dolar fiyatında olan Avrupa-Çin ticaret trafiğinden Türkiye’nin ve Orta Asya ülkelerinin ekonomik fırsatlar elde edilebileceğinin değerlendirildiği bilgisini de paylaşan Bakan Karaismailoğlu, açıklamasında şu sözlere yer verdi:

“Bu prestijle, Süveyş kanalında yaşanan krizi, Orta koridor ülkeleri bir fırsat olarak görüp krizi fırsata çevirerek Süveyş koridorunun alternatifinin orta koridor olduğunu dikkate alarak, tüm ülkeler ile işbirliği halinde bu ticaret yolunun gelişmesi için gerekli çalışmaları yapmalıdır. Orta koridorun, Süveyş kanalının kapanması ile ehemmiyeti ve pahası bir sefer daha anlaşıldı. Ülkemiz ve Karadeniz üzerinden geçen orta koridor, son yıllarda hayata geçirdiğimiz devasa demiryolları projelerimiz ile dünya ticaretinin yoğunlukla gerçekleşeceği bir rota olacaktır. Doğu ve batı ortasında ticaret köprüsü olma talihini yaptığımız liman, demiryolu ve başka lojistik yatırımlarla yakalayacağımıza inancımız tamdır.”

Gerek yaşanan pandemi sonrası tüm dünyada olduğu üzere ihracatçı ve ithalatçıların maruz kaldığı tedarik külfeti gerekse Süveyş Kanalına bağımlı ticaret yolunda meydana gelen bu tıkanıklığın, alternatif taşıma rotalarının en kısa vakitte oluşturulması gerekliliğini gözler önüne serdiğini de lisana getiren Karaismailoğlu, “Orta koridor üzere ihracat ve ithalatçımızın alternatif rotalara olacak talepleri, süreci kısaltacaktır. Yeni açılan Ro-Ro sınırlarına, gerek ticaret erbabı gerekse kara taşıyıcılarımızın vereceği talep takviyesi alternatif rotaların oluşmasına elbet önemli katkı sağlayacaktır” tabirlerini aktardı.

Bakan Karaismailoğlu kelamlarını şu biçimde sonlandırdı:

“Kanal İstanbul için oluşturacağımız otonom gemicilik ve seyrüsefer sistemimiz ile dünyanın en inançlı lojistik geçişini oluşturacağız. Ne ülkemizi ne de küresel ekonomiyi etkileyecek arızalar yaşanmayacak.”

YORUMLAR